Op de foto: Robert Pomstra en Daan de Leeuw

’Ik droom van een ’tweede maaiveld’ met kleine stadsparken op hoogte waar we recreëren, elkaar ontmoeten en werken’

Daan de Leeuw is sinds 1 augustus terug bij De Dakdokters, als creatief directeur. Directeur Friso polste Daan begin dit jaar voor het eerst of hij het leuk zou vinden om het ontwerpbureau te gaan leiden. Waarom is hij terug? En hoe ziet hij de toekomst voor zich?

Het is alweer bijna 12,5 jaar geleden dat De Dakdokters werd opgericht door Friso, Matthijs en Daan: “De start van De Dakdokters in 2009 viel samen met mijn afstuderen als architect in Delft. Na zeven jaar Dakdokters ben ik in 2016 voor twee jaar vertrokken naar Zuid-Afrika om te reizen en te werken als architect. Ik leerde daar gebouwen op subtiele wijze in te passen in het landschap. Bij terugkomst in Nederland ben ik als zelfstandig architect met dezelfde missie verder gegaan.”

Het duurde niet heel lang voordat het weer begon te kriebelen. Een duidelijk keerpunt was de geboorte van zijn zoontje in 2020: “Het was voor mij aanleiding om meer impact te willen maken met mijn werk. Want wat voor wereld laat ik straks achter voor hem? Niet lang daarna belde Friso mij of ik zin had in een nieuwe uitdaging.”

Speelveld is veranderd

Het leidde al snel tot eerste gesprekken met Robert en Friso. En niet zozeer, omdat het een logische stap zou zijn, verklaart Daan: “De boodschap die wij jarenlang van de daken hebben geschreeuwd over het slim gebruik maken van het dak, het ongebruikte potentieel van de stad: dat is nu eindelijk geland. Niet alleen bij particuliere eigenaren, maar ook bij ontwikkelaars, architecten en beleidsmakers. Bij alle nieuwe stedelijke ontwikkelingen vormt het gebruik van het dak voor wateropslag, natuur en recreatie een integraal onderdeel.”

Het is een tijd die enorm verschilt van de pioniersfase van De Dakdokters, benadrukt Daan: “Het speelveld is in een aantal jaar volledig veranderd. Dit biedt enorme mogelijkheden voor mij als architect om een positieve impact te maken op onze leefomgeving.” Daan vindt het geweldig om te zien dat de missie van De Dakdokters nu ook door anderen wordt verteld: “Het basisidee dat daken een belangrijke sleutel zijn om steden gezonder en klimaatadaptiever te maken is gemeengoed geworden.”

‘Verdichten’ van steden

“We staan de komende jaren in Nederland voor een gigantische uitdaging om woningen toe te voegen”, vervolgt Daan. “Ik geloof echt dat het ‘verdichten’ van onze steden een belangrijk deel van de oplossing is. Die verdichting is alleen mogelijk door sensitief in te passen en slim om te gaan met de beschikbare ruimte. Het dak speelt daarbij een cruciale rol. We hebben nu de kans om het goed te doen. Daarvoor hebben we ontwerpkracht en nieuwe ideeën nodig.”

Daan verwijst naar Amsterdam waar zo’n nieuw idee nu als vliegwiel fungeert: “Sinds kort moet iedere stedelijke ontwikkeling een piekbui van 60 mm op zijn eigen kavel kunnen verwerken. Alle projecten waar we nu aan ontwerpen zijn voorzien van een dak dat deze piekbuien kan opvangen en vertraagd kan afvoeren. En waarom zou je dan niet gelijk dat water gebruiken voor bewatering van de daktuin of voor hergebruik in het gebouw? Wat begon met een eis op het gebied van waterberging is op die manier een enorme katalysator voor het gebruik en de vergroening van het dak geworden.”

‘Democratisering’ van het dak

Daktuinen zijn van oorsprong iets voor de welgestelden. En daar valt ook nog veel te winnen volgens Daan: “In het begin van de 20ste eeuw vluchtte de elite van de stinkende straat naar het dak. Er ontstonden daktheaters en private daktuinen. En nog steeds zijn de daktuinen in onze steden veelal private plekken. Bovendien moet je voor het hebben van een daktuin ook wel iets te besteden hebben. Het ‘democratiseren’ en bereikbaar maken van het dak: daar ligt wat mij betreft de uitdaging voor de komende jaren.”

Er zijn al steeds meer plekken op het dak waar men van het unieke uitzicht over de stad kan genieten. Dat merkt Daan zelf ook in de praktijk: “Inmiddels kent iedereen het gevoel bij het betreden van een dak. Je ziet de horizon en krijgt een nieuw perspectief op de stad. Er ontstaat overzicht en een gevoel dat je onderdeel bent van iets groters. Dat verklaart ook de enorme populariteit van festivals als ROEF en De Rotterdamse Dakendagen. Het dak inspireert.”

Een tweede maaiveld

Nu is het tijd voor een volgende stap: een daklandschap dat deels publiek toegankelijk is. Daan: “Ik droom van een ’tweede maaiveld’ met kleine stadsparken op hoogte waar we recreëren, elkaar ontmoeten en werken.” Daan is hoopvol over die toekomstdroom: “Als ik zie hoe de markt zich ontwikkelt en kijk naar de projecten die we nu ontwerpen, ben ik inderdaad hoopvol. Ik geloof dat we met ons werk een enorm positieve impact gaan hebben op de steden van de toekomst.”

Het ontwerpbureau van De Dakdokters bestaat uit 3 architecten en 2 landschapsarchitecten. In een volgende blog stellen we je ze aan je voor. Hoe kijken zij naar hun vak? Welke ideeën hebben ze? En hoe gaan ze als creatief team te werk?